03 Aralık 2025 tarihli, 33096 sayılı Resmi Gazete’de; “Kişisel Sağlık Verileri Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik” yayımlanmıştır. Değişiklikler ile Yönetmelik; 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu ve Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri ile daha sıkı bir normatif bağ kurmuş, terminolojisini ve işleme şartlarını KVKK’nın 6. maddesinin 3. fıkrası ile tam uyumlu hale getirmiştir.

1.Tanımlardaki Değişiklikler:

A. “Bakım Veren Kişi” Tanımının Eklenmesi

Yönetmeliğe eklenen en önemli tanımlardan biri “Bakım veren kişi” kavramıdır. Buna göre; çocuğun velisi, vasisi veya bakım ve gözetiminden sorumlu yetkili gerçek/tüzel kişiler bu statüde tanımlanmıştır. Bu tanım, özellikle engelli bireylerin ve çocukların sağlık verilerine erişim sürecindeki hukuki belirsizliği gidermeyi hedeflemektedir.

B. Veri İşleme Şartlarında KVKK Atfı

Önceki metinde yer alan “sağlık hizmeti sunumu için gerekli olan” şeklindeki muğlak ifade, yerini “Kanunun (KVKK) 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan işleme şartları” ibaresine bırakmıştır. Bu değişiklik, idarenin veya sağlık personelinin takdir yetkisini daraltarak, veri işlemeyi kanuni istisnalar (kamu sağlığının korunması, koruyucu hekimlik vb.) ve açık rıza şartlarına sıkı sıkıya bağlamıştır.

2. Sağlık Verilerine Erişim Rejiminde Yeni Düzenlemeler:

Yönetmeliğin 5. maddesinde yapılan değişiklikler, hekimlerin hastalara ait geçmiş sağlık verilerine erişimini kategorize ederek sınırlandırmıştır:

2.1. Aile Hekimleri:

Kişinin kayıtlı olduğu aile hekimi, herhangi bir süre sınırı olmaksızın hastanın sağlık verilerine erişebilecektir. Bu durum, koruyucu ve sürekli sağlık hizmetinin doğası gereğidir.

2.2. Diğer Hekimler ve Hastane Süreçleri:

Aile hekimi dışındaki hekimlerin erişimi “hizmet süresi” ile sınırlandırılmıştır:

• Poliklinik: Muayene, kontrol ve konsültasyon süreci bitene kadar.
• Yatış (Servis): Hasta taburcu olana kadar.
• Acil Servis: Giriş yapılan acil servisin bulunduğu tesisteki tüm hekimler tarafından taburcu olana kadar.

2.3. e-Nabız Gizlilik Ayarları ve “Kod” Sistemi:

Yönetmelik, hastanın özerkliğini koruyan e-Nabız gizlilik ayarlarına saygı duyulacağını belirtmekle birlikte, sağlık hizmetinin aksamaması için hibrit bir model getirmiştir:

• Hasta verilerini gizlemişse, hekime telefonuna gelen doğrulama kodunu vererek anlık erişim sağlayabilecektir.
• İstisna (Tutuklu ve Hükümlüler): Tutukluluk hali gibi telefon/kod erişiminin mümkün olmadığı durumlarda, güvenlik ayarları bypass edilerek hekimlerin (KVKK m.6/3 şartlarına uymak kaydıyla) verilere erişmesine izin verilmiştir.

3. Aile Hukuku Bağlamında Erişim: Boşanma ve Velayet

Yönetmeliğin en dikkat çekici ve sosyal etkisi yüksek düzenlemelerinden biri 7. ve 8. maddelerde (Madde 7 değişikliği) yer almaktadır. Boşanma sürecindeki veya boşanmış çiftlerin çocuklarının sağlık verilerine erişimi şu şekilde düzenlenmiştir:

1. Tedbiren Velayet ve Kesinleşmiş Velayet: Velayet hakkını (geçici veya kalıcı) elinde bulunduran taraf, çocuğun sağlık verilerine doğrudan erişebilir.
2. Velayeti Bulunmayan Ebeveynin Hakkı: Velayeti almayan anne veya babanın çocuğun sağlık durumunu öğrenme hakkı ile çocuğun/diğer ebeveynin güvenliği arasında bir denge kurulmuştur.                                                                                       Velayeti olmayan taraf Genel Müdürlüğe başvurmalıdır. Kritik Güvenlik Tedbiri (Maskeleme): Başvuru uygun görülürse; çocuğun veya velayet sahibi ebeveynin lokasyon, adres ve iletişim bilgileri gizlenerek, sadece çocuğun sağlığına ilişkin çıkarım yapılabilecek veriler paylaşılır. Bu düzenleme, özellikle şiddet mağduru ebeveynlerin korunması açısından hayati önem taşımaktadır.

4. Engelli Bireylerin Verilerine Erişim:

Yönetmeliğin 9. maddesine eklenen fıkra ile, engelli raporu bulunan kişilerin sağlık verilerine, yukarıda tanımı yapılan “bakım veren kişiler” tarafından erişilebilmesinin önü açılmıştır. Bu, pratik hayatta engelli yakınlarının karşılaştığı bürokratik engelleri aşmayı kolaylaştıran bir düzenlemedir.

5. Sağlık Verilerine Avukatların Erişimindeki Kısıtlamanın Kaldırılması: Yönetmeliğin savunma hakkı ve usul hukuku açısından getirdiği en önemli yenilik, avukatların bilgi edinme yetkisini kısıtlayan 10. maddenin yürürlükten kaldırılmasıdır. Mülga düzenleme, avukatların müvekkillerine ait sağlık verilerini talep edebilmeleri için vekâletnamede “özel nitelikli verilerin işlenmesine dair özel hüküm” bulunmasını zorunlu kılıyor, genel vekâletnameyi yetersiz sayıyordu. Bu maddenin iptaliyle birlikte, söz konusu bürokratik engel ortadan kalkmış ve avukatların genel dava vekâletnamesi ile sağlık kayıtlarına erişebilmesinin önü açılmıştır. Böylece, avukatın temsil yetkisinin kapsamını daraltan idari sınırlama kaldırılarak hak arama hürriyeti güçlendirilmiş ve uygulama Avukatlık Kanunu’nun genel ilkeleriyle uyumlu hale getirilmiştir.

6. İdari Ve Teknik Değişiklikler:

Süre Uzatımı: Yönetmeliğin 11. maddesindeki süre 20 yıldan 30 yıla çıkarılmıştır. Böylece, ölmüş bir kimsenin sağlık verileri, en az 30 yıl süre ile saklanacaktır.

Disiplin Hükümleri: Veri güvenliğini ihlal eden personelin sadece “yetkisinin iptal edilmesi” yerine, “disiplin amirliği tarafından gerekli işlemlerin tesis edilmesi” hükmü getirilerek yaptırımlar idari hukuk disiplinine çekilmiştir.

Sonuç olarak; yapılan bu Yönetmelik değişikliği, sağlık verilerinin işlenmesinde keyfiliği önleyerek KVKK standartlarını yerleşik hale getirmeyi amaçlamaktadır. Özellikle hekimlerin veri erişim sürelerinin “hizmetin tamamlanması” kriterine bağlanması ve velayeti olmayan ebeveynlere “filtrelenmiş/maskelenmiş” veri sunulması, veri mahremiyeti ile bilgi edinme hakkı ve can güvenliği arasında hassas bir hukuki denge kurmaktadır. Bu düzenleme ile Sağlık Bakanlığı, dijital sağlık sistemlerindeki (e-Nabız vb.) yetkilendirme mimarisini hukuki bir zemine oturtmuş ve hasta haklarını modern veri koruma ilkeleri çerçevesinde güçlendirmiştir.

Bu Yönetmelik yayımı tarihi olan 03.12.2025’te yürürlüğe girmektedir.

Yönetmelik değişikliğinin tam metnine aşağıdaki bağlantıdan erişebilirsiniz.

UÇAR Law | Consulting