Ayşe İşçi

Mali Müşavir

EMZİRME ÖDENEĞİ NEDİR?

Emzirme ödeneği, sigortalı kadına veya sigortalı olmayan karısının doğum yapması nedeni ile sigortalı erkeğe bir doğumla sınırlı olmayıp, her doğumda şartları taşıması halinde bir defaya mahsus yapılan ödemedir. Yani doğan her çocuk için birer kez bu ödenekten faydalanılabilir.

EMZİRME ÖDENEĞİ KİMLERE VERİLİR?

Emzirme ödeneğinin kimlere verildiği 5510 sayılı Kanun ile açıklanmıştır. Aynı zamanda 2013/20 sayılı Genelge ile emzirme ödeneği verilmesindeki tereddütler giderilmiştir.

Analık sigortasından sigortalı kadına veya sigortalı olmayan karısının doğum yapması nedeniyle sigortalı erkeğe, bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamındaki sigortalılardan; kendi çalışmalarından dolayı gelir veya aylık alan kadına ya da gelir veya aylık alan erkeğin sigortalı olmayan eşine, her çocuk için yaşaması şartıyla doğum tarihinde geçerli olan ve Kurum Yönetim Kurulunca belirlenip Bakan tarafından onaylanan tarife üzerinden emzirme ödeneği verilir.

EMZİRME ÖDENEĞİ ŞARTLARI NELERDİR?

Emzirme ödeneğinin şartları 5510 sayılı Kanun ve ilgili mevzuatları tarafından açık ve net bir şekilde ifade edilmiştir.

Sigortalı kadına veya sigortalı olmayan eşinin doğum yapması nedeniyle sigortalı erkeğe emzirme ödeneği verilebilmesi için, 5510 sayılı SS ve GSS Kanununun 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının;

a) SSK (4/1-a) kapsamında olanlar için doğumdan önceki bir yıl içinde en az 120 gün kısa vadeli sigorta kolları primi bildirilmiş olması,

b) Bağkur (4/1-b) kapsamında olanlar için doğumdan önceki bir yıl içinde en az 120 gün kısa vadeli sigorta kolları primi yatırılmış ve genel sağlık sigortası primi dâhil prim ve prime ilişkin her türlü borçlarının ödenmiş olması, şarttır

 (Emzirme ödeneği hizmet akdine tabi çalışan (4/1-a’lı) sigortalılar ile kendi adına ve hesabına (4/1-b’li) çalışan sigortalının yararlanabildiği bir ödeme türü olup, kamu görevlisi olan sigortalılara 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu gereğince kendi kurumlarınca ödeme yapılmakta olup bu kişilere emzirme ödeneği ödenmez.)

İŞTEN AYRILANLAR NE KADARLIK SÜRE İÇERİSİNDE EMZİRME ÖDENEĞİ ALABİLİR

Emzirme ödeneğine hak kazanan sigortalılardan sigortalılığı sona erenlerin, işten ayrıldıkları tarihten başlamak üzere 300 gün içinde çocukları sağ olarak doğarsa, sigortalı kadın veya karısı analık sigortası haklarından yararlanacak sigortalı erkeğe, doğum tarihinden önceki 15 ay içinde en az 120 gün prim ödenmiş olması şartıyla emzirme ödeneği verilebilmektedir.

2023 EMZİRME ÖDENEĞİ TUTARI NEYE GÖRE BELİRLENMEKTEDİR

 5510 sayılı Kanunun 16 ıncı maddesinin üçüncü fıkrasında, analık sigortasından sigortalı kadına veya sigortalı olmayan karısının doğum yapması nedeniyle sigortalı erkeğe, bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamındaki sigortalılardan, kendi çalışmalarından dolayı gelir veya aylık alan kadına ya da gelir veya aylık alan erkeğin sigortalı olmayan eşine, her çocuk için yaşaması şartıyla doğum tarihinde geçerli olan ve Kurum Yönetim Kurulunca belirlenip, Bakan tarafından onaylanan tarife üzerinden emzirme ödeneği verileceği hükme bağlanmıştır.

Konu ile ilgili olarak Yönetim Kurulumuzca alınan 25/12/2009 tarihli ve 2009/407 sayılı karar ile 2010 yılından başlamak üzere bundan böyle her yıl bir önceki yıl için Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan Tüketici Fiyatları Endeksi (TÜFE) değişim oranında artırılmasına bu şekilde hesaplanarak bulunacak rakamlardaki kuruşların liraya iblağ edilmesine ve konunun Bakan onayına sunulmasına karar verilmiş ve 31/12/2009 tarihli ve 179679 sayılı Bakanlık Makamı Olur’u ile onanmıştır.

Bu durumda, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından 2025 yılı için TÜFE oranlarında ortaya çıkan değişim oranının %30,89 olduğu dikkate alındığında, 2026 yılında 1.238,00 TL olan emzirme ödeneği tutarı 2026 yılında 1.621,00 TL seviyesine yükselmiştir. Yani 2026 yılı süt parası 1.621,00 TL olarak belirlenmiştir.

EMZİRME ÖDENEĞİNDE HAK DÜŞÜRÜCÜ SÜRE

 Emzirme ödeneğinin talep edilmesinde hak düşürücü süre, hakkın doğduğu tarihten itibaren beş yıldır.

Emzirme ödeneğine hak kazanan sigortalıların ödeneklerini almaları için Kuruma talep dilekçesi verme şartı kaldırılmıştır. Sosyal Güvenlik Kurumu Harcama Belgelerinde Yapılan Değişiklik ile emzirme ödeneği talep dilekçesi istisnalar dışında istenilmeyecektir. Emzirme ödeneğinde mutlaka doğum raporu bilgileri tam ve doğru olmalıdır. Emzirme ödeneği, sistemde görülen emzirme ödeneği raporuna istinaden otomatik olarak ödenmektedir.

EMZİRME ÖDENEĞİ SORGULAMA

Emzirme ödeneğine süt parasına hak kazanan sigortalılar, emzirme ödeneği formunu Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü ya da Sosyal Güvenlik Merkez Müdürlüğünde gerçekleştirebilir. Ödenek sorgulama için hem başvuruyu yaptığınız SGK birimlerini arayabilir, hem de e-devlet üzerinden sorgulama yapabilirsiniz.

Şayet e-Devlet üzerinden banka hesabı tanımlaması yapmamışsanız;

E-Devlet giriş yaptıktan sonra arama butonuna

_ SGK şahıs yazdığımızda banka hesabı tanımlama ekranını seçerek, banka hesabımızı tanımlama işlemimizi gerçekleştirebiliriz.(bize verilen Banka seçeneklerinden hangisini kullanıyor isek onu tanımlayabiliyoruz.)

(Banka hesabı tanımlamasından sonra artık tarafımıza SGK tarafından yapılan ödemeleri aşağıdaki ekrandan takibini yapabiliriz.)

 Doğumun gerçekleştiği hastane tarafından emzirme ödeneği SGK raporu girilmesinden itibaren 1 ay içinde ödenek alınabilir.

EMZİRME ÖDENEĞİ NE ZAMAN, KİM TARAFINDAN GÜNCELLENİR

Emzirme ödeneği her yıl yeniden belirlenmektedir. Her yıl Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından ödenek güncellenmektedir.

DOĞUM İZİN SÜRESİ NE KADARDIR

Doğum izin gün sayısı önceki kanuna göre; doğumdan önce 8 hafta yani 56 gün, doğumdan sonra da 56 gün olmak üzere toplam 112 gün iken Çoğul gebelik (ikiz, üçüz vs.) durumu varsa doğum öncesi izne fazladan 2 hafta (14 gün) eklenmek suretiyle en fazla 126 gün  doğum izni olmakta idi. 1 Mayıs 2026 tarihli 33240 sayılı Resmi gazetede yayınlanan karara göre Doğum izin süreleri yeniden düzenlenerek doğumdan sonra ilave 8 hafta ile toplamda 24 hafta olarak( 168 gün), çoğul gebelikte ise 26 hafta(182 gün)  olarak uygulanacaktır.

DOĞUM PARASI ALMANIN ŞARTLARI NELERDİR?

• İstirahatın başladığı tarihte sigortalı olması ve sigortalılık niteliğinin sona ermemiş olması,
• Doğumdan önceki 1 yıl içinde en az 90 gün kısa vadeli sigorta primi bildirilmiş olması,
• İstirahat süresi içinde işyerinde fiilen çalışmamış olması,
• Doğum olayının (canlı ya da ölü) gerçekleşmiş olması gerekmektedir

Doğum için işyeriniz izinli günleriniz için size ödeme yapmaz bu ödemeyi SGK “doğum parası” veya “analık iş göremezliği” adı ile yapar. E- devlet te arama motoruna  ‘analık’ yazarak ta takip edebiliriz.

DOĞUM RAPOR PARASI NASIL HESAPLANIR?

Eski Sisteme Örnek: 2026 yılı için aylık brüt ücreti 45.000 TL olan çalışanımızın doğum izin parasını hesaplayalım. Bu örnekle aynı zamanda brüt ücrete göre örnek bir doğum parası hesaplama yapmış olacağız.

2026 yılı ücretli bir çalışanın alacağı doğum rapor parasını hesaplayalım. 2026 yılı için brüt ücreti 45.000 TL olan ücretlimizin geriye dönük 12 aylık toplam ücreti;

• Son 12 aylık Brüt toplamı: 45.000*12= 540.000 TL
• Günlük Brüt Ücret ( ödenen prim gün sayısı) :540.000/360= 1.500 TL
• 112 Günlük Toplam Kazanç: 1.500 * 112= 168.000 TL
• Alınacak Doğum Parası (2/3) : 168.000 * 2/3= 112.000 TL

Örnek: 2026 Mart ayında doğum iznine ayrılan çalışanımızın asgari ücretle çalıştığını ve çoğul gebelik durumunun olduğunu varsayalım.Bu çalışanın Doğum rapor parasını(Geçici iş göremezlik )hesaplayalım.

• 26.005,50 TL x 10 AY   =260.055 TL (2025 yılı Şubat-Aralık brüt ücreti)

• 33.030,00 TL x 2 AY  =66.060 TL (2026 yılı Ocak- Şubat brüt ücreti)
• 260.055 TL + 66.060 TL = 326.115  TL (son 12 aylık brüt ücret toplamı)
• 326.115 TL / 360 GÜN = 905,876 TL Günlük ücret
• 905,875 TL X 126 GÜN =114.140,30 TL
• Doğum izin parası 114.140,30 TL’ nın 2/3’ü alınır,
• 114.140,30 TL *2/3 = 76.093,50 TL doğum parası alır

**2026 yılı SGK tavan ücreti, günlük brüt asgari ücretin 9 katı olarak uygulanmaktadır.

1 Mayıs 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan,7578 sayılı Kanun ile 4857 sayılı İş Kanunu’nda yapılan değişiklik ile Analık izni doğum sonrası 8 hafta olan yasal izin süresi 16 haftaya çıkartılmıştır. Böylelikle tekil doğumlarda  toplam izin süresi 24 hafta olurken çoğul gebeliklerde 26 hafta olarak uygulanacaktır. Düzenlemeler;

GEÇİCİ MADDE 1- ‘(1) Bu Kanunun 2 nci, 15 inci ve 24 üncü maddeleri ile analık izin süreleri yeniden düzenlenen ve bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla ilgili mevzuatı uyarınca öngörülen analık izin süresi dolmuş ancak 1/4/2026 tarihi itibarıyla doğumun gerçekleştiği tarihten itibaren yirmi dört haftalık süreyi henüz tamamlamamış olan personele, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 10 iş günü içerisinde talep etmeleri halinde sekiz hafta ilave analık izni verilir.’ Denilmek suretiyle 1 Nisan itibariyle doğum yapmış fakat 24 haftasını doldurmayan anneler ( 16.10.2025  ve sonrası doğum yapan ) düzenlemeden yararlanacaktır.

Fakat ilave 8 hafta konusunda bilinmesi  gereken birkaç husus bulunmaktadır.

1. Madde yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 10 İŞGÜNÜ İçersinde bağlı bulundukları kuruma başvurmaları gerekmektedir.
2. SGK konusunda henüz resmi bir açıklama yapılmamasından dolayı 1 Mayıs öncesinde (16.10.2025 ve sonrası) doğum yapanlar ilave 8 hafta için doğum rapor parası ( geçici iş göremezlik) alamayacaklardır görüşü ortaya çıkmaktadır.

Bu yasal düzenlemeler çerçevesinde 1 mayıs ve sonrasında doğum yapan anneler için doğum parası hesaplaması yaparsak;

Yeni Sisteme Örnek: 2026 yılı için aylık brüt ücreti 45.000 TL olan çalışanımızın 1 Mayısta başlayan doğum izin parasını hesaplayalım. Bu örnekle aynı zamanda brüt ücrete göre örnek bir doğum parası hesaplama yapmış olacağız.

2026 yılı ücretli bir çalışanın alacağı doğum rapor parasını hesaplayalım. 2026 yılı için brüt ücreti 45.000 TL olan ücretlimizin geriye dönük 12 aylık toplam ücreti;

• Son 12 aylık Brüt toplamı: 45.000*12= 540.000 TL
• Günlük Brüt Ücret ( ödenen prim gün sayısı) :540.000/360= 1.500 TL
• 168 Günlük Toplam Kazanç: 1.500 * 168= 252.000 TL
• Alınacak Doğum Parası (2/3) : 252.000 * 2/3= 168.000 TL

Örnek: 2026 Temmuz ayında doğum iznine ayrılan çalışanımızın asgari ücretle çalıştığını ve çoğul gebelik durumunun olduğunu varsayalım.Bu çalışanın Doğum rapor parasını(Geçici iş göremezlik )hesaplayalım.

• 26.005,50 TL x 6 AY   =156.033 TL (2025 yılı Temmuz-Aralık brüt ücreti)

• 33.030,00 TL x 6 AY  =198.180 TL (2026 yılı Ocak-Haziran brüt ücreti)
• 156.033 TL + 198.180 TL = 354.213  TL (son 12 aylık brüt ücret toplamı)
• 354.213 TL / 360 GÜN = 983,93 TL Günlük ücret
• 983,93 TL X 182 GÜN =179.075,26 TL
• Doğum izin parası 179.075,26 TL’ nın 2/3’ü alınır,
• 179.075,26 TL *2/3 = 119.383,51 TL doğum parası alır

**2026 yılı SGK tavan ücreti, günlük brüt asgari ücretin 9 katı olarak uygulanmaktadır.

24 HAFTALIK DOĞUM RAPOR PARASI (GEÇİCİ İŞ GÖREMEZLİK) HESAPLAMA

2026 yılı asgari ücreti üzerinden ve yasanın öngördüğü 2/3 oranına göre tablomuz ise;

DOĞUM PARASI (DOĞUM YARDIMI)

Devlet tarafından annelere en fazla verilen destek ödemesi doğum parasıdır. Çocuk parası olarak da bilinen bu destek 15 Mayıs 2015 tarihinden sonra dünyaya gelen kişilere verilmektedir. Ayrıca bu destekler çalışan veya çalışmayan bütün kadınlara ödenmektedir. Bu kapsamda ilk çocuk için 5.000 TL ve tek seferlik, ikinci çocuk için 5 yaşına kadar 1.500 TL ve üçüncü  çocuk ve 5 yaşına kadar 5.000 TL verilmektedir. 

Doğum yardımı başvuruları için başvurular bağlı olunan Nüfus Müdürlüğüne yapılmaktadır. Bunun için “Doğum yardımı başvuru dilekçesi” verilmelidir. Bu dilekçe sonrasında Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler il Müdürlüğüne gönderilmektedir. Kurum tarafından yapılan değerlendirmeler sonrasında hak kazanan kişilere ödeme yapılmaktadır. Doğum yardımı başvuruları için sonuçlar e-Devlet üzerinden sorgulanabilmektedir.

Doğum parası için gerekli evraklar;

Doğan bebeğin T.C. kimlik kartı(Bu belge doğum parası talebinde bulunulacak çocuğun tam ve sağ doğduğunu göstermektedir.)

Anne veya babanın T.C. kimlik kartı

Doğum parası başvurusunda bulunmak için başvuru merciinden alınmış olan belgelerin tam ve doğru şekilde doldurulmuş hali gerekmektedir. 
Doğum yardımı sorgulama işlemleri için e-devlet üzerinden “Doğum parası sorgulama” seçeneğine tıklayarak işlem yapılabilir.

Ayrıca doğum parası sorgulamanın bir diğer yöntemi de ilgili Bakanlıkların ‘183’ ve ‘144’ numaralı çağrı merkezlerini aramaktır.  
Doğum yardımı ödemeleri yapılan başvurunun Doğum Yardımı Sistemine (DYS) girildiği ayı takip eden ay içerisinde hak sahipleri tarafından PTT şubelerinden temin edilmektedir. 
Doğum Yardımı uygulaması 15.05.2015 tarihinde başlamış olup, ilgili mevzuatta yardım programının geçerlilik süresine ilişkin bir düzenlemeye yer verilmemiştir. Ayrıca 15.05.2015 tarihinden sonra gerçekleşen canlı doğumlar için yapılacak doğum yardımı başvuruları için de herhangi bir son başvuru tarihi gibi bir düzenleme bulunmamaktadır. 

Sonuç olarak özetleyecek olursak;

Doğum yapan, , sigortalı kadına veya sigortalı olmayan karısının doğum yapması nedeni ile sigortalı erkeğe bir doğumla sınırlı olmayıp, her doğumda şartları taşıması halinde bir defaya mahsus emzirme ödeneği şartları taşımak kaydıyla yapılmaktadır. Yani doğan her çocuk için birer kez bu ödenekten faydalanılabilir. Süt yardımı( Emzirme ödeneği) olarak ta 2026 yılı için 1.621 TL verilmektedir.

Doğum yapan SGK’sı olsun olmasın şartları taşıyan her T.C. vatandaşı anneye   Doğum Yardımı yapılmaktadır.(

Şartları taşımak kaydıyla her iki yardımı birlikte almaya engel yoktur.

Ve yine şartları taşıyan çalışan annelerimiz de Geçici İş Göremezlik ödeneğini alabilmektedir.

Ayşe İşçi

Mali Müşavir

Kaynakça

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu

Resmi Gazete (1 Mayıs 2026)