7582 sayılı Kanun ile KVK’na eklenen Gç 19/5. Maddesinde

.. yurt içindeki varlıklarını bildirim tarihi itibarıyla banka veya aracı kurumlara yatırmak suretiyle tevsik etmeleri durumlarında ..

mezkur düzenlemeden yararlanabileceği belirtilmiştir

Bu düzenlemeye ait Tebliğ’in 6/2. fıkrasında esasa ilişkin yeni bir kısıtlama getirilmiş

…Türkiye’de bulunan ancak
halihazırda banka ve aracı kurumlarda bulunmayan
paraların beyan edileceği belirtilmiştir

Kanunda yer almayan bu ibarenin Tebliğ ile getirilmesi, Normlar Hiyerarşisine ve Verginin Kanuniliği İlkesine açıkça aykırıdır.

İdare sirküler, duyuru veya tebliğ gibi alt düzenleyici işlemlerle kanunun kapsamını daraltamamalu, kanunda öngörülmeyen ve mükellefin aleyhine olan yeni bir şart öne sürmemelidir.

Kanun koyucunun yasada tebliğde olduğu gibi bir şart öne sürmemiş olması, iradesinin sistem dışında kalmış veya vergilendirilme durumu ihtilaflı olabilecek kayıt dışı varlıkların, herhangi bir kısıtlamaya tabi tutulmaksızın ekonomiye kazandırılması olduğu anlaşılmaktadır.

Tebliğdeki bu kısıtlamanın, “zaten banka sisteminde olan bir paranın varlık barışına (affına) konu olamayacağı” şeklindeki bir yoruma dayandığı düşünülebilir. Ancak bankada “halihazırda” bulunan bir tutar; geçmiş dönemlerdeki hatalı değerlendirmeler, sehven yapılan işlemler veya farklı mevzuat yorumları nedeniyle vergisi ödenmemiş bir kaynaktan elde edilmiş olabilir.

Kanun koyucunun amacı bu tür riskleri ortadan kaldırarak varlıkları yasal güvence altına almaktır. Kanun kapsamında, bankadaki bu tür şüpheli tutarların da beyan edilerek vergisinin ödenmesi suretiyle yasal korumadan faydalanılması önünde hiçbir yasal engel yoktur.

Tebliğ ile getirilen bu kuralın fiilen tespiti ve uygulanması da neredeyse imkansızdır. Para, niteliği gereği takip edilebilirliği son derece güç ve misli bir eşyadır.

Bu bağlamda;

“Halihazırda” ifadesi ile kastedilen an neresidir?

Kanunun Resmi Gazete’de yayımlandığı tarih mi?
Bildirimin yapıldığı gün mü? Yoksa son bir yıllık dönem mi? Veya hiçbir zaman mı ?

Bankada para olmamalıdır?

Mekan Belirsizliği:

Bildirim anında A bankasında olmayan ancak B bankasında bulunan bir para ne olacaktır? Bildirimden bir gün önce çekilip ertesi gün yatırılan para “halihazırda bankada bulunmayan” şartını sağlamış mı sayılacaktır?

Tebliğ bu hükmü Vergi Müfettişleri açısından bağlayıcı bir metindir. Dolayısı ile inceleme elemanları, hiyerarşik yapı gereği Tebliğ hükümlerini tatbik etmekle yükümlü olacak ve bildirimde bulunulan tutarların “halihazırda bankada olup olmadığını” sorgulayacaktır.

Tebliğdeki “halihazırda bankada olup olmadığı” hususunun tespitinin zorluğu, idare ile bildirimde bulunan kişiler arasında ciddi vergi ihtilaflarının yaşanmasına yol açabilecek mahiyettedir.

Ymm Erkan Ateşli